Proxmox Backup Server (PBS) ติดตั้งและ Backup VM/CT แบบครบวงจร

Proxmox Backup Server (PBS) คือซอฟต์แวร์ backup โอเพนซอร์สจากทีม Proxmox ที่ออกแบบมาสำหรับ Proxmox VE โดยเฉพาะ รองรับ Incremental Backup, Deduplication และ Encryption ช่วยประหยัดพื้นที่และเวลา backup ได้อย่างมาก

PBS คืออะไร แตกต่างจาก Proxmox VE Backup อย่างไร

Proxmox VE มีฟีเจอร์ backup ในตัวแล้ว แต่ PBS นำเสนอความสามารถที่เหนือกว่าในหลายด้าน:

ฟีเจอร์	PVE Backup	Proxmox PBS
Incremental Backup	❌	✅ ผ่าน Changed Block Tracking
Deduplication	❌	✅ ลดขนาดได้ 60-80%
Encryption (AES-256)	❌	✅ Client-side encryption
Verify Backup	❌	✅ ตรวจ integrity อัตโนมัติ
Web UI	ผ่าน PVE	✅ Web UI แยกต่างหาก
Retention Policy	จำกัด	✅ Flexible (daily/weekly/monthly)

สถาปัตยกรรมของ PBS

PBS แยกออกเป็น 2 ส่วน:

• PBS Server — ติดตั้งบนเครื่องแยก (dedicated server หรือ VM) เก็บ backup data ไว้
• PVE Client — Proxmox VE node ที่ต้องการ backup ส่ง backup ไปยัง PBS Server

ความต้องการระบบ

• CPU: 2 cores ขึ้นไป (สนับสนุน AES-NI สำหรับ encryption)
• RAM: 2GB ขึ้นไป (แนะนำ 4GB+)
• Storage: Disk สำหรับเก็บ backup (ZFS หรือ ext4)
• OS: Debian 12 (Bookworm) — PBS รองรับ Debian เท่านั้น
• Network: เชื่อมต่อถึง PVE node ได้

ติดตั้ง Proxmox Backup Server บน Debian 12

ขั้นที่ 1: เพิ่ม PBS Repository

# เพิ่ม PBS no-subscription repo
echo "deb http://download.proxmox.com/debian/pbs bookworm pbs-no-subscription" \
  > /etc/apt/sources.list.d/pbs-no-subscription.list

# เพิ่ม Proxmox GPG key
wget -qO- https://enterprise.proxmox.com/debian/proxmox-release-bookworm.gpg \
  | gpg --dearmor > /etc/apt/trusted.gpg.d/proxmox-release-bookworm.gpg

apt update

ขั้นที่ 2: ติดตั้ง PBS

apt install -y proxmox-backup-server

หลังติดตั้ง PBS จะ start service อัตโนมัติ เข้า Web UI ได้ที่ https://<PBS-IP>:8007

ขั้นที่ 3: ตั้งค่า Datastore

Datastore คือพื้นที่เก็บ backup บน PBS เข้า Web UI → Administration → Storage/Disks → Directory → ระบุ path เช่น /backup

# สร้าง directory สำหรับ backup storage
mkdir -p /backup
# (แนะนำ mount disk แยกที่ /backup)

# หรือใช้ CLI
proxmox-backup-manager datastore create main /backup

เชื่อม PBS กับ Proxmox VE

ขั้นที่ 1: เพิ่ม Storage บน PVE

บน Proxmox VE Web UI → Datacenter → Storage → Add → Proxmox Backup Server

• ID: ชื่อ storage เช่น pbs-main
• Server: IP หรือ hostname ของ PBS
• Username: root@pam หรือ user ที่สร้างบน PBS
• Password: รหัสผ่านของ user นั้น
• Datastore: ชื่อ datastore บน PBS เช่น main

ขั้นที่ 2: Verify Fingerprint

# ดู fingerprint ของ PBS server
proxmox-backup-manager cert info | grep "Fingerprint"

นำค่า fingerprint ใส่ใน PVE Storage configuration เพื่อยืนยัน identity ของ PBS

ตั้งค่า Backup Job บน PVE

Datacenter → Backup → Add → เลือก Storage เป็น PBS, เลือก VM/CT ที่ต้องการ backup, กำหนดเวลาและ Retention

ตัวอย่าง Retention Policy

ประเภท	ตัวอย่าง	ความหมาย
keep-last	3	เก็บ backup ล่าสุด 3 ชุด
keep-daily	7	เก็บ backup รายวัน 7 วัน
keep-weekly	4	เก็บ backup รายสัปดาห์ 4 สัปดาห์
keep-monthly	3	เก็บ backup รายเดือน 3 เดือน

เปิดใช้ Encryption บน PBS

PBS รองรับ Client-side Encryption ด้วย AES-256-GCM ทำให้ข้อมูลถูก encrypt ก่อนส่งออกจาก PVE

# สร้าง encryption key บน PVE
proxmox-backup-client key create /etc/pve/priv/backup-encryption.key

# ใช้ key นี้ใน backup job โดยระบุ Encryption ใน Storage config

Restore จาก PBS

Restore ผ่าน Web UI

PVE Web UI → Storage → PBS → เลือก backup → Restore → กำหนด VM ID ปลายทาง

Restore ผ่าน CLI

# Restore VM ID 100 จาก PBS backup ล่าสุด
qmrestore pbs-main:backup/vm/100/2026-09-11T00:00:00Z 200 --start

# Restore CT ID 101
pct restore 201 pbs-main:backup/ct/101/2026-09-11T00:00:00Z

ตรวจสอบ Backup Integrity

# Verify backup ทั้ง datastore
proxmox-backup-manager verify-job create verify-all \
  --datastore main --schedule "06:30"

# หรือ verify ด้วยมือ
proxmox-backup-client verify pbs-main:backup/vm/100/2026-09-11T00:00:00Z

Garbage Collection และ Pruning

# ลบ backup เก่าตาม retention policy
proxmox-backup-manager prune-job create prune-daily \
  --datastore main \
  --keep-last 3 --keep-daily 7 --keep-weekly 4 --keep-monthly 3 \
  --schedule "02:00"

# คืนพื้นที่จาก chunk ที่ไม่ใช้แล้ว
proxmox-backup-manager garbage-collection start main

Troubleshooting ปัญหาที่พบบ่อย

Backup ช้าหรือ timeout

• ตรวจสอบ bandwidth ระหว่าง PVE และ PBS (แนะนำ 100Mbps+)
• เพิ่ม --chunk-size สำหรับ large VM
• เปิด --compress ถ้า CPU ไม่เป็นคอขวด

Authentication Error

# ตรวจ PBS service
systemctl status proxmox-backup.service

# ตรวจ port 8007
ss -tlnp | grep 8007

# ดู log
journalctl -u proxmox-backup.service -n 50

Datastore full

• รัน garbage collection ก่อน
• ลด retention policy หรือเพิ่ม disk
• ตรวจดู deduplication ratio ที่ Web UI → Datastore → Summary

สรุป

Proxmox Backup Server เป็นโซลูชัน backup ที่ทรงพลังและประหยัดพื้นที่สำหรับ Proxmox VE โดยเฉพาะ ด้วย Incremental Backup + Deduplication + Encryption ทำให้ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพสูงกว่า backup แบบเดิมอย่างมาก แนะนำให้ติดตั้งบนเครื่องแยกและทดสอบ restore สม่ำเสมอ